ĐIỀU TRỊ TỔN THƯƠNG DA BẰNG TIÊM THUỐC TRONG THƯƠNG TỔN

I. ĐẠI CƯƠNG

Tiêm thuốc trong thương tổn là kỹ thuật tiêm thuốc (như triamcinolon, bleomycin, 5FU,...) vào dưới da vùng tổn thương (như sẹo lồi, rụng tóc từng vùng, …) nhằm làm mềm và làm xẹp sẹo, ức chế phản ứng miễn dịch tại chỗ, kích thích sự phát triển của nang tóc...

II. CHỈ ĐỊNH

Rụng tóc từng vùng, sẹo lồi, …

III. CHỐNG CHỈ ĐỊNH

• Bệnh nhân không đồng ý hoặc không hợp tác điều trị.
• Hội chứng Cushing hoặc giả Cushing.
• Rối loạn kinh nguyệt kéo dài.
• Trứng cá nặng.
• Loét dạ dày, tá tràng đang tiến triển.
• Bệnh toàn thể nặng, tăng huyết áp, đái tháo đường, suy tim, suy hô hấp, bệnh nhân đang điều trị thuốc corticoid.
• Bệnh nhân đang nhiễm trùng cấp, lao phổi, nhiễm nấm, suy giảm miễn dịch nặng.
• Vùng da đầu điều trị đang chiếu xạ, rụng tóc có sẹo.
• Vùng da đầu có loét,viêm nang lông, chảy máu, nhiễm trùng hoặc vi nấm.
• Phụ nữ có thai/cho con bú.
• Sẹo đang loét, chảy máu hay nhiễm trùng.

IV. CÁC BƯỚC TIẾN HÀNH THỦ THUẬT: 30 phút

1. Pha thuốc

• Thuốc tiêm triamcinolon 40mg/1ml, ống 2ml hoặc bleomycin 15UI,...
• Cách pha: Pha 1ml triamcinolon 40mg/ml với 4ml NaCl 0,9% hoặc xylocain 2%

2. Vô trùng

• Sát trùng rộng vùng điều trị bằng povidin 10% hoặc chlorhexidin 2%, cồn 70°…
• Trải toan có lỗ vô khuẩn che phủ xung quanh, bộc lộ vùng điều trị.

3. Tiêm thuốc

Điều trị rụng tóc:

• Chia vùng rụng tóc thành các ô vuông có cạnh 1cm. Tiêm thuốc vào giữa các ô.
• Khối lượng: 0,2-0,3ml mỗi điểm. Liều triamcinolon tối đa: 80mg/lần.

Điều trị sẹo lồi:

• Đâm kim cách bờ sẹo 2mm, luồn kim bên trong và song song với mặt sẹo. Tiêm chậm từng điểm cách nhau 0,5cm. Thể tích: 0,5ml/1cm2. Liều triamcinolon tối đa: 80mg/lần.
• Bác sĩ tiến hành tiêm thuốc trong sẹo lồi đến khi bề mặt sẹo trở nên nhạt màu hoặc hơi trắng.

4. Sát trùng và làm sạch vùng điều trị 

• Làm sạch vùng điều trị bằng gạc với NaCl 0,9% hoặc oxy già 2% thể tích.
• Sát trùng vùng điều trị bằng povidin 10% hoặc chlorhexidin 2%, cồn 70°…

5. Bôi thuốc và băng thương tổn

• Đặt gạc vô trùng, khô lên vùng tiêm, ấn nhẹ và giữ đến khi hết chảy máu.
• Bôi kem/mỡ kháng sinh hoặc các chất sát trùng khác.

V. LIỆU TRÌNH

Điều trị rụng tóc:

• Tiêm 4-5 lần/đợt.
• Mỗi lần cách nhau 4 tuần.

Điều trị sẹo lồi:

• Tiêm 4-10 lần/đợt. Mỗi lần cách nhau 4 tuần.
• Sau 4 lần tiêm không cải thiện: ngừng tiêm.